ေဆာင္းနံနက္ခင္းျဖစ္၍ ျမဴ ႏွင္းတုိ႕ ေဝ့ဝဲေန၏။
ေျမာက္ျပန္ေလတစ္ခ်က္အေဝွ႕ တြင္ ခေရပန္းတို႕ တဖြဲဖြဲေၾ<ြကက် လာ၏။
လင္က႐ူဇာဆစ္ဂနပ္(စ္)ကား ႀကီးသည္ က်ဥ္းေျမာင္းေသာ ေျမနီ လမ္းကေလးတစ္ေလွ်ာက္ ျဖည္း ညင္းစြာ ေမာင္းဝင္လာေန၏။
လမ္းေဘးဝဲယာတစ္ခ်က္တြင္ ႀကီးမားလွေသာ ခေရပင္ႀကီးမ်ား အစီအရီေပါက္ေန၏။
မၾကာမီ ကားႀကီးသည္ ေခတ္ မီႏွစ္ထပ္တိုက္ကေလးေရွ႕တြင္ ရပ္ သြား၏။
ကားေပၚမွ ေဒါက္တာရန္မ်ဳိး ေအာင္ ဆင္းလာရာ တုိက္ပုိင္ရွင္ အၿငိမ္းစား ေက်ာင္းအုပ္ဆရာမႀကီး ေဒၚခင္ေအးက ေပၚတီကုိေအာက္ မွ ဆီးႀကိဳေန၏။
''မဂၤလာပါ ေဒါက္တာ''
''မဂၤလာပါ ဆရာမႀကီး၊ ေစာ ေစာက သီခ်င္းသံ ၾကားမိတယ္။ စႏၵယားနဲ႕တြဲၿပီး ဆိုေနတာ။ အဆို ေရာ အတီးေရာ ေကာင္းတယ္''
''ဟုတ္တယ္ ေဒါက္တာ၊ ကြၽန္မ တူမေလးေလ။ အႏုပညာ ဝါသနာပါရွာတယ္။ တစ္ေလာကပဲ မ်က္စိကြယ္သြားရွာတယ္။ ခု ေဆး လာကုတာ။ ေဒါက္တာလည္း ၾကည့္ေပးပါဦး''
''ျဖစ္မွျဖစ္ရေလဗ်ာ။ သူဆို သြားတဲ့ မႈန္ျပာရီသီခ်င္းက ကြၽန္ ေတာ္သိပ္ႀကိဳက္တဲ့သီခ်င္း။ မူရင္း က ကုိသန္းလႈိင္ ဆိုတာေလ''
''ဟုတ္တယ္ ေဒါက္တာ၊ ကြၽန္ မလည္း သိပ္ႀကိဳက္တာ။ အထဲကုိ ၾ<ြကပါ ေဒါက္တာ။ ေဒါက္တာလာ တာအေတာ္ပဲ မုန္႕ဟင္းခါးခ်က္ တယ္။ ထမင္းလြတ္စားေပေတာ့''
''ဟာ- အေတာ္ပဲ။ မုန္႕ဟင္း ခါး မစားရတာၾကာၿပီ။ ငါးဖယ္မ်ား မ်ား၊ ဘူးသီးေၾကာ္မ်ားမ်ားနဲ႕ အဝ စားလိုက္ဦးမယ္''
''ၾ<ြကပါ ေဒါက္တာ''
ဧည့္ခန္းသုိ႕ ေရာက္ေသာအ ခါ သီဆိုတီးမႈတ္ေနဆဲ မ်က္မျမင္ အမ်ဳိးသမီးကေလးကုိ သနားစဖြယ္ ေတြ႕လုိက္ရ၏။ စမ္းက်ေရစီးသံအ လား သာယာလွေသာအသံျဖင့္ သီဆိုကာ စႏၵယားကုိ ကြၽမ္းက်င္ စြာ တီးခတ္ေန၏။
ေဒါက္တာရန္မ်ဳိးေအာင္သည္ သီခ်င္းဆံုးသည္အထိ စိတ္ဝင္စား စြာ နားေထာင္ေနမိ၏။
သီခ်င္းဆံုးေသာအခါ ေဒၚ ခင္ေအးက မိတ္ဆက္ေပး၏။
အမ်ဳိးသမီးေလးက ဝမ္းသာ အားရ ႏႈတ္ဆက္လိုက္၏။
''ကြၽန္မက ေဒါက္တာ မလာ ခင္ကတည္းက ႀကိဳေျပာထားတာ။ သူက မ်က္စိကုေပးမယ္ဆိုလို႕ ဝမ္း သာေနရွာတယ္''
''ရပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ ဆရာ မ်က္စိပါရဂူရွိပါတယ္။ ေသေသ ခ်ာခ်ာ အပ္ေပးပါ့မယ္''
''ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ''
''ေလာေလာဆယ္ စိတ္ခ်မ္း သာစရာ ေျပာျပရဦးမယ္။ မ်က္မ ျမင္ၾ<ြကက္ကုိ ျပန္ျမင္ေအာင္ လုပ္ ႏုိင္ေနၿပီ။ စိတ္ဝင္စားရင္ ေျပာျပ ခ်င္တယ္''
ႏွစ္ဦးစလံုးက အားတက္သ ေရာ ေတာင္းဆိုၾက၏။
''ဆရာမႀကီးေရာ ဒီကတူမ ေလးေရာ နားေထာင္ခ်င္တယ္ဆို ေတာ့ ေျပာျပပါ့မယ္။ မုန္႕ဟင္းခါး စားရင္း ေျပာၾကတာေပါ့''
''ေကာင္းပါတယ္ ေဒါက္တာ''
ထမင္းစားခန္းသုိ႕ သံုးဦးစလံုး သြားေရာက္ကာ မုန္႕ဟင္းခါး စား ၾက၏။
''ယူေကမွာလုပ္တဲ့ သုေတသနအေၾကာင္း ေျပာျပပါ့မယ္။ မ်က္မျမင္ၾ<ြကက္ေတြကို အလင္းေရာင္ အာ႐ံုခံႏုိင္တဲ့ဆဲလ္ေတြ သြင္းေပး လိုက္တယ္။ ၾ<ြကက္ေတြဟာ မ်က္စိ ျပန္ျမင္လာတယ္။ သုေတသနကုိ Oxford ပညာရွင္အဖြဲ႕က လုပ္တာ ပါ။ ပါရဂူ အဆို အရ တခ်ဳိ႕ေသာ မ်က္စိေရာဂါေတြကို ကုႏုိင္မယ္လို႕ ယူဆတယ္''
''ဘယ္လုိေရာဂါမ်ဳိးေတြလဲ ေဒါက္တာ''
Degenerative Eye Disease  လို႕ေခၚတဲ့ အုိမင္းလာလို႕ျဖစ္ တဲ့ မ်က္စိေရာဂါေတြေပါ့။ ခုသု ေတသနက အစပဲ ရွိပါေသး တယ္။ ေအာင္ျမင္ရင္ တျခားအေၾကာင္း ေၾကာင့္ မ်က္စိကြယ္တာေတြကုိ လည္း ကုႏုိင္လာလိမ့္မယ္''
''ကြၽန္မတို႕လို ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ေၾကာင့္ မ်က္စိကြယ္တာေတြေရာ ဆရာ''
''ေနာင္ကို ကုႏုိင္ပါလိမ့္မယ္။ ခု သုေတသနက အလားအလာ ေကာင္းတယ္။ ခုလို ရလဒ္မ်ဳိးကို အရင္က Night-Blind Mice လို႕ေခၚတဲ့ ၾကြက္ေတြမွာ စမ္းသပ္ၿပီး ေအာင္ျမင္ၿပီးၿပီ။ Night-Blind Mice ဆိုတာက ညဘက္မွာ မျမင္ ေတာ့တ့ဲ ၾ<ြကက္ေတြေပါ့။ ခုသုေတသနမွာက လံုးလံုး မ်က္စိကြယ္ေန တဲ့ ၾ<ြကက္ေတြ။ ေန႕ေရာ ညေရာ မျမင္ရဘူး''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''ဆက္ပါဦး ေဒါက္တာ''
''ပါရဂူေတြ ခုသုေတသနနယ္ ပယ္ဟာ သိပ္ကို လ်င္လ်င္ျမန္ျမန္ တိုးတက္ေနပါတယ္လုိ႕ မွတ္ခ်က္ ေပးထားတယ္။ခုသုေတသန အဖြဲ႕က Oxford Univesity  ကပါ။ စမ္း သပ္ခံ ၾ<ြကက္ေတြမွာ အလင္းေရာင္ အာ႐ံုခဲဆဲလ္ လံုးဝမရွိဘူး။ ဒီဆဲလ္ ေတြကုိ ေဆး ပညာေဝါဟာရအရ Light-Sensing Photoreceptor Cell  လို႕ ေခၚတယ္။ သဘာဝအ ေလ်ာက္ ဒီဆဲလ္ေတြဟာ Retina ေခၚ တဲ့ ျမင္လႊာမွာ ရွိၾကတယ္''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''သုေတသီေတြက ၾ<ြကက္ရဲ႕ မ်က္စိထဲကို Precursor Cell ေတြ သြင္းေပးတယ္။ ဒီဆဲလ္ေတြက အေလာင္းအလ်ာဆဲလ္ေတြေပါ့။ မ်က္စိထဲ ေရာက္တဲ့အခါ Retina ေခၚတဲ့ ျမင္လႊာကုိ တည္ေဆာက္ ဖို႕ အေျခခံဆဲလ္ေတြ ျဖစ္လာၾက တယ္။ Building Block  ေပါ့။ Precursor Cell  သြင္းၿပီး ႏွစ္ပတ္ အၾကာမွာ Retina ျဖစ္လာတယ္။ ဒါဟာ သုေတသနရဲ႕ ေအာင္ျမင္မႈ ေပါ့''
''ဒီသုေတသနကုိ ကမၻာသိ ေအာင္ မလုပ္ဖူးလား''
''လုပ္တာေပါ့။  The Proceedings of The National Academy of Sciences  ဆိုတ့ဲ ကမၻာေက်ာ္ ပညာရပ္ဆိုင္ရာ ဂ်ာနယ္ မွာ ေဖာ္ျပၿပီးၿပီ။ တစ္ကမၻာလံုး သိသြားၿပီ''
''ေကာင္းပါတယ္ ေဒါက္တာ''
''သုေတသီတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Professor Robert Maclaren  က ေျပာတယ္။ သူတို႕ဟာ အဂၤါတစ္ခု လံုးကို ဖန္တီးႏုိင္ပါၿပီတဲ့။ ဒါဟာ လံုးဝမ်က္စိကြယ္ေနတဲ့ ၾ<ြကက္ကုိ ျပန္ျမင္ေအာင္ လုပ္ႏုိင္ဖို႕ပါပဲတဲ့။ ျမင္လႊာက အလင္းေရာင္ အာ႐ံုခံ ဆဲလ္ကို အလႊာ လိုက္ ျပန္ ရေအာင္ လုပ္ေပးတာပါတဲ့။ အဲသလို ေျပာ သြားတယ္''
''အရင္ကေရာ ဒါမ်ဳိးမလုပ္ဖူး ဘူးလား''
''လုပ္ဖူးတယ္။ ဒါေပမယ့္ မ တူဘူး။ အရင္က ျမင္လႊာက တစ္ ဝက္တစ္ပ်က္ ပ်က္ေနတာကုိ လုပ္  တာ။ Partially Degenerated Retina  ကုိ လုပ္ခဲ့တာ။ ခုဟာက လံုးဝပ်က္ေနတဲ့ ျမင္လႊာကိုလုပ္ တာ။ ကြာျခားတယ္''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
Professor Maclaren  က ခု သုေတသနကုိ ပ်က္ေနတဲ့ ကြန္ ပ်ဴတာ ဖန္သားျပင္ကို တစ္ခုလံုး ျဖဳတ္လဲလိုက္သလိုပါပဲတဲ့။ အဲသ လုိ တင္စားၿပီး ေျပာသြားတယ္''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''စမ္းသပ္ခ်က္ၿပီးေတာ့ ၾ<ြကက္ ေတြကို လင္းတဲ့ေနရာမွာ အစာ ေကြၽးၾကည့္တယ္။ သူငယ္အိမ္ကုိ စစ္ေဆးတယ္။ အလင္းေရာင္ တံု႕ ျပန္မႈ ရွိ၊မရွိေပါ့။ၿပီးေတာ့ ဦးေႏွာက္ ကုိ စစ္ေဆးတယ္။ ွခေည လုပ္ တယ္။ အျမင္အာ႐ံုေကာင္း၊ မ ေကာင္း စစ္တာေပါ့''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''တျခားပါရဂူေတြကလည္း ေဝဖန္ၾကတယ္။ Professor Pete Coffee  ဆိုတာက University College London  လက္ေအာက္ခံ Institute of Ophthalmology  က ပါရဂူပဲ။ သူက ေျပာတယ္။ ခု သု ေတသနလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြဟာ အေရးႀကီးပါတယ္တဲ့။ မ်က္မျမင္ နဲ႕ ပတ္သတ္တဲ့ေရာဂါေတြထဲမွာ အျပင္းအထန္ဆံုး ေရာဂါေတြနဲ႕ သက္ဆုိင္ေနပါတယ္တဲ့။ ၿပီးေတာ့ အဲဒီေရာဂါေတြ က ေဆးပညာသ ေဘာအရ အေရးႀကီးတဲ့ေရာဂါ ေတြလည္း ျဖစ္ေနပါတယ္တဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''မ်က္မျမင္လူနာေတြကို ကု ရာမွာ လုိအပ္ေနတဲ့အရာကို ညႊန္ ျပလိုက္တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္တဲ့။ တစ္ခုေတာ့ ရွိတယ္တဲ့။ ခု သုေတ သနက ေရွးဦးအဆင့္ပဲ ရွိပါေသး တယ္တဲ့။ အျမင္အာ႐ံုကုိ စမ္းသပ္ ၾကည့္ေတာ့ မ်က္စိကုိ စမ္းတာ ေရာ၊ ဦးေႏွာက္ကို စမ္းတာမွာပါ အားနည္းခ်က္ေတာ့ ရွိေသးတာ ေတြ႕ေနေသးတယ္တဲ့။ ဒါကလည္း ခုမွ ကနဦးအဆင့္ကိုး''
''ဒါေပါ့ ေဒါက္တာ၊ခုေရတြင္း တူး၊ ခုေရၾကည္ေသာက္ေတာ့ ဘယ္ရမလဲ။ အခ်ိန္ယူရဦးမွာေပါ့။ သုေတသနေတြ အထပ္ထပ္လုပ္ ၿပီး နည္းစနစ္ကုိ ေကာင္းသထက္ ေကာင္းေအာင္ ျပဳျပင္မြမ္းမံရမွာပဲ''
''ဆရာမႀကီး ေျပာတာမွန္ တယ္ဆရာ၊ ကြၽန္မကေတာ့ လမ္းစ ရရင္ပဲ ေမွ်ာ္လင့္ႏုိင္ပါၿပီ။ ၾကာ ေတာ့ ၾကာမွာေပါ့။ ၾကာလည္း ဘာ ျဖစ္လဲ။ ျပန္ျမင္ရင္ ၿပီးတာပဲ''
''ဟုတ္ပါတယ္။ Professor Robin Ali  ကလည္း ေျပာတယ္။ သူက သုေတသနေတြ အမ်ားႀကီး လုပ္ခဲ့ဖူးတယ္။ Night-Blind Mice  နဲ႕ပတ္သက္တဲ့ သုေတသနေတြကုိ Nature ဆိုတဲ့ ဂ်ာနယ္မွာ ေဖာ္ ျပခဲ့တယ္။ Degenerated Retina  ရွိေနတဲ့ ၾ<ြကက္ေတြ မွာလည္း စမ္း သပ္ခဲ့ဖူးတယ္။ သူလည္း ေအာင္ ျမင္မႈေတြ ရခဲ့တယ္။ သူက ေျပာ တယ္။ Photoreceptor Cell  ကုိ အဂၤါအစိတ္အပုိင္း အစားထုိးကုသ သလို အစားထုိးကုလုိ႕ရတဲ့အ ေၾကာင္း၊ခုသုေတသီအဖြဲ႕က Photoreceptor Cell Transplantation  ကုိ ေအာင္ေအာင္ျမင္ ျမင္လုပ္ႏုိင္ခဲ့တာျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာ သြားပါတယ္''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''ပါရဂူေတြက Moorfields Eye Hospital  ဆိုတဲ့ ကမၻာေက်ာ္ ေဆး႐ံုႀကီးမွာ သုေတသနေတြ ဆက္လုပ္ေနၾကတယ္။ Human Embryonic Stem Cell  ကိုလည္း ေလ့လာေနၾကတယ္။ သုေတသန အရ အစားထိုးကုသတာအႏၲရာယ္ ကင္းေၾကာင္း သိရပါ တယ္တဲ့''
''ဟုတ္ကဲ့ ဆရာ''
''တျခားပါရဂူေတြကလည္း Bionic Eye ကုိ ႀကိဳးစားေနၾက တယ္။ Bionic Eye  ဆိုတာက Retinal Chip  ကို ဆိုလိုတာပါ။ ကြန္ပ်ဴတာ နည္းပညာကို သံုးၿပီး မ်က္စိျပန္ျမင္ေအာင္ ကုမလို႕ေပါ့''
''အေတာ္ႀကိဳးစားတဲ့ ပါရဂူ ေတြပဲေနာ္''
''ဒါေပါ့၊ လူသားေတြအတြက္ ႀကိဳးစားေနၾကတာပါပဲ''
''ကဲ- ေဒါက္တာ၊ ထည့္ပါဦး။ ကြၽန္မက ေျမာင္းျမေဒၚခ်ဳိပံုစံ ခ်က္ ထားတာ။ င႐ုတ္ေကာင္း ပါတယ္။ ငါးနဲ႕ ငံျပာရည္ကို အေကာင္း စား သံုးတယ္''
''ထည့္ဦးမယ္။ ဆရာမႀကီး လက္ရာက စားေကာင္းတယ္။ ငါး ဖယ္လည္း ထည့္မယ္။ ဘူးသီး ေၾကာ္လည္း ထည့္မယ္''
''ဘဲဥလည္း ထည့္ပါဆရာ။ ငါးသေလာက္ဥလည္း ထည့္ပါ ဆရာ။ ဆကာႀကီး ပဲေၾကာ္လည္း ထည့္ပါ''
''ဆကာႀကီးပဲေၾကာ္က နာ မည္ႀကီးပဲ။ ထည့္မယ္ ထည့္မယ္''
ထိုစဥ္ ေဒါက္တာေက်ာ္ေဆြ သိန္း ေရာက္ရွိလာ၏။
''ဟာ- ဟာ၊ သိပ္မထည့္ၾက နဲ႕ေလ။ ကုိႀကီးေက်ာ္အတြက္လည္း ခ်န္ပါဦး''
''ဟာ- ဆရာေက်ာ္၊ လာေလ အမ်ားႀကီး က်န္ေသးတယ္။ အဲ တစ္ခုေတာ့ ရွိတယ္ဗ်။ မုန္႕ဟင္း ခါး က်န္ေပမယ့္ ခေရပန္းေတာ့ မ က်န္ေတာ့ဘူး''
''မလုပ္ပါနဲ႕ ဆရာရန္ရယ္၊ ႏြဲ႕ ယမင္းကုိ ေပးမယ္လို႕ ကတိေပး ထားၿပီးၿပီ''
''ဟဲ ဟဲ၊ ဒါ ပုိင္ကြက္ပဲ။ ခုေန ခိုင္းခ်င္တာ ခိုင္းလုိ႕ရၿပီ''
''ခုိင္းပါ ဆရာရန္ရယ္၊ ခုိင္း ပါ။ ခေရပန္းေတာ့ စြန္႕ႀကဲပါဗ်ာ''
မ်က္ႏွာေသကေလးျဖင့္ အသံ တုန္တုန္ႏွင့္ ေျပာလုိက္ေသာ ေဒါက္တာေက်ာ္ေဆြသိန္း၏ အမူ အရာေၾကာင့္ အားလံုး ဝါးခနဲ ပြဲက် သြားေလေတာ့၏။

ရည္ညႊန္းခ်က္ ။ ။ BBC News  မွ Totally Blind Mice Get Sight Back" ေဆးပညာ ေဆာင္းပါးကို မွီျငမ္းကုိးကားပါသည္။