အြန္လိုင္းေပၚမွ လူမႈကြန္ရက္ ဖန္တီးရွင္မ်ား
ယေန႔ေခတ္တြင္ အခမဲ့အသံုးျပဳ ႏိုင္သည့္ အင္တာနက္ လူမႈကြန္ရက္ ဝက္ဘ္ဆိုက္မ်ားမွာ ကမၻာ့လူထု အၾကားတြင္ တြင္က်ယ္ပ်ံ႕ႏွံ႔လ်က္ရွိ သည္။ လူမႈကြန္ရက္ဝက္ဘ္ဆိုက္ မ်ားကို ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ိဳးစံုျဖင့္ အသံုးျပဳၾကရာ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးမွ အစျပဳ၍ လူမႈေရး၊ အမ်ားစုေပါင္း လႈပ္ရွားမႈမ်ားအလယ္ ပုဂၢလိကခံစား ခ်က္မ်ားအထိ အေၾကာင္းအရာမ်ိဳးစံု ကို တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦးၾကား သို႔မဟုတ္ အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ႏွင့္ တစ္ဖြဲ႕အၾကား သတင္း အခ်က္အလက္မ်ား ေဝမွ်ၾကသည္ကို ေတြ႕လာရသည္။
လူမႈကြန္ရက္ဝက္ဘ္ဆိုက္ အမ်ိဳးအစားတြင္ လူသိအမ်ားဆံုး ဝက္ဘ္ဆိုက္မ်ားမွာ ယခုေနာက္ပိုင္း လူသံုးအမ်ားဆံုးျဖစ္လာေသာ Facebook ႏွင့္Twitter, Linkedin, Friendster စသည့္ဝက္ဘ္ဆိုက္မ်ား ျဖစ္သည္။
အခမဲ့အသံုးျပဳႏိုင္ေသာ၊ နာမည္ ေက်ာ္ အင္တာနက္လူမႈကြန္ရက္ ဝက္ဘ္ဆိုက္မ်ားတြင္ တစ္ခုအပါ အဝင္ျဖစ္သည့္ Twitter ကို ၂ဝဝ၆ ခုႏွစ္မွစ၍ အသံုးျပဳခဲ့ၾကသည္။ ဖန္တီး ခဲ့သူမွာ အေမရိကန္လူငယ္တစ္ဦး ျဖစ္ သည့္ ဂ်က္ေဒၚေဆ- Jack Dorsey ျဖစ္သည္။ ဂ်က္ေဒၚေဆသည္ အၿမဲတီထြင္ ႀကံဆေနသူ ကြန္ပ်ဴတာပ႐ိုဂရမ္မာ တစ္ဦးျဖစ္ၿပီး လူတို႔၏ ပုဂၢလိက ခံစားခ်က္ မ်ား၊ သတင္းမ်ားကို ေဖာ္ျပသည့္ မီဒီယာပလက္ေဖာင္း တစ္ခုျဖစ္ေသာ Twitter ကို ေမြးဖြား ေပးခဲ့သူျဖစ္သည္။
ဖန္တီးခါစတြင္ Twitter သည္ အမ်ားအသိအမွတ္ျပဳျခင္းကို ထင္ သေလာက္မရခဲ့ေပ။ ထုိ႔ေနာက္တြင္မူ နာမည္ေက်ာ္အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ လႈပ္ရွားမႈမ်ား၊ အျခားလူထု လႈပ္ရွားမႈ မ်ားတြင္ အင္အားႀကီးမားေသာ ႏိုင္ငံေရး၊ လူမႈေရးႏွင့္ တစ္ဦးခ်င္းလႈပ္ ရွားမႈမ်ား- Campaigns အတြက္ အေရးတႀကီးအဓိက အသံုးျပဳခဲ့ေသာ မီဒီယာတစ္ခု ျဖစ္လာခဲ့ၿပီး ထိုအခ်ိန္မွ စ၍ Twitter သည္ ကမၻာႀကီး အတြက္ နက္နဲေသာ အခန္းက႑မွ ပါဝင္လာခဲ့သည္။
Twitter ဖန္တီးရွင္ ဂ်က္ေဒၚေဆ ကို ၁၉၇၆ ႏိုဝင္ဘာ ၁၉ တြင္ ေမြးဖြား ခဲ့ၿပီး မစ္ဇူရီျပည္နယ္၊ စိန္႔လူးဝစ္ၿမိဳ႕ တြင္ ႀကီးျပင္း ခဲ့သည္။ ငယ္ရြယ္စဥ္ ကတည္းကပင္ ဂ်က္ေဒၚေဆသည္ ကြန္ပ်ဴတာပညာရပ္ႏွင့္ ဆက္သြယ္ ေရးနည္းပညာမ်ားကို စိတ္ပါဝင္စားခဲ့ ၿပီး ဘစ္ေရွာ့ဒူဘိုးအထက္တန္း ေက်ာင္းတြင္ တက္ေရာက္ေနခ်ိန္မွ စတင္၍ Programming ပညာကို သင္ယူေလ့ လာခဲ့သည္။
ဂ်က္သည္ တကၠစီေမာင္းသူ မ်ား၊ ပစၥည္းျဖန္႔ေသာကားမ်ား စသည့္ ယာဥ္မ်ားအတြက္ မရွိမျဖစ္ အသံုးျပဳ ႏိုင္မည့္ ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာမ်ား ကို စူးစမ္းခဲ့ၿပီး အသက္ ၁၅ ႏွစ္ အရြယ္ေရာက္ခ်ိန္တြင္ ဆက္သြယ္ေရး ေဆာ့ဖ္ဝဲ တစ္ခုကို တီထြင္ႏိုင္ခဲ့သည္။ ယင္းေဆာ့ဖ္ဝဲ- Software ကို ယေန႔ တိုင္ အခ်ိဳ႕ေသာ တကၠစီကုမၸဏီမ်ား က အသံုးျပဳေနဆဲျဖစ္သည္။
ဂ်က္ေဒၚေဆသည္ မစ္ဇူရီသိပၸံ ႏွင့္ နည္းပညာတကၠသိုလ္တြင္ ပညာ သင္ၾကားၿပီး နယူးေယာက္တကၠ သိုလ္သို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ ပညာသင္ၾကားခဲ့ သည္။ ဘီလ္ဂိတ္၊ စတိဗ္ေဂ်ာ့ႏွင့္ မာ့ခ္ ဇက္ကာဘတ္စသည့္ ကြန္ပ်ဴတာသိပၸံ ပညာ ေရွ႕ေဆာင္ လမ္းျပမ်ား ကဲ့သို႔ပင္ သူသည္လည္း ပညာတစ္ပိုင္းတစ္စ ႏွင့္ ေက်ာင္းမွထြက္ကာ အုတ္ကလန္ ၿမိဳ႕သို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ခဲ့သည္။
အုတ္ကလန္၌ ယင္းတီထြင္ ထားေသာ ေဆာ့ဝဲအား အင္တာနက္ ဝက္ဆိုက္မွတစ္ဆင့္ ျဖန္႔ခ်ိရန္အတြက္ ကုမၸဏီတစ္ခုကို စတင္တည္ေထာင္ခဲ့ သည္။ ထိုကာလအတြင္း ဂ်က္သည္ မက္ေဆ့တိုမ်ားကို အင္တာနက္မွ တစ္ဆင့္ ျဖန္႔ေဝျခင္းအားျဖင့္ အခ်ိန္ တိုအတြင္း ထိေရာက္ေသာ ရလဒ္ မ်ားျဖစ္ေပၚေစမည့္ အေတြးစိတ္ကူး ကို ရလာခဲ့သည္။
ယင္းစိတ္ကူးမွာ Twitter ၏ အဦးအစပင္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေနာက္ Twitter ကို ၂ဝဝ၆ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္ စတင္ဖန္တီးခဲ့ၿပီး ထိုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္ စတင္ထုတ္လႊတ္ခဲ့သည္။ စတင္ ထုတ္လႊတ္ခ်င္းမွာပင္ ကမၻာအႏွံ႔တြင္ Twitter ကိုအသံုးျပဳသူမ်ား တစ္ခဲ နက္မ်ားျပားခဲ့ၿပီး ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္ ေရာက္ ေသာအခါတြင္ အသံုးျပဳသူ သန္းႏွစ္ ရာေက်ာ္ထိ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။
ယင္းကဲ့သို႔ မက္ေဆ့တိုဝန္ ေဆာင္မႈႏွင့္ ပူးတြဲဝက္ဘ္ဆိုက္မ်ားကို လည္ပတ္ေဆာင္ရြက္ေနေသာ Twitter အမည္ရ နာမည္ေက်ာ္အိုင္တီကုမၸဏီကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္ စု၊ ကယ္လီဖိုးနီးယားျပည္နယ္၊ ဆန္ဖရန္စစ္စကိုၿမိဳ႕တြင္ အေျခစိုက္ တည္ေထာင္ထားသည္။ အပိုေဆာင္း ဆာဗာမ်ားႏွင့္ ႐ံုးခြဲမ်ားကို ဆန္အန္တို နီယို၊ တကၠဆပ္၊ ေဘာ္စတြန္၊ မန္ဆာ ခ်ဴးဆက္ႏွင့္ နယူးေယာက္တုိ႔တြင္ ဖြင့္လွစ္ထားသည္။
Twitter ကို စတင္ေမြးဖြားခဲ့ သည့္ Brainstorming ဟုအမည္ေပး ထားသည့္ အလုပ္႐ံုေဆြးေႏြးပြဲကို Odeo ဟုအမည္ရေသာ Podcasting ကုမၸဏီ၏ဘုတ္အဖြဲ႕လူႀကီးမ်ားႏွင့္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ အဆိုပါေဆြးေႏြးပြဲမွာ တစ္ေန႔တာ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီး ဂ်က္ေဒၚ ေဆက သီးသန္႔သတင္းေဝမွ်သည့္ စနစ္တစ္ခုကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ မည့္ စီမံကိန္းတစ္ခုကို ယင္းေဆြးေႏြး ပြဲတြင္ ခ်ျပခဲ့သည္။ မူလအမည္မွာ Twitter မဟုတ္ေသးဘဲ Twitter ျဖစ္ သည္။
ထို႔ေနာက္တြင္ လူငယ္ေလး ဂ်က္ေဒၚေဆ၏ Twitter အိပ္မက္ သည္ ၂ဝဝ၆ မတ္လ ၂၁ ရက္ေန႔တြင္ Just setting up my twttr ဟူေသာ ပထမဆံုး မက္ေဆ့- Tweet ျဖင့္ စတင္အသက္ဝင္ခဲ့ေတာ့သည္။ Twitter.com ကို ဖန္တီးထုတ္ လုပ္ၾကေသာ တြစ္တာကုမၸဏီ- Twitter, Inc. ကို ဂ်က္ေဒၚေဆအပါ အဝင္ ႏိုအာဂလပ္- Noah Glass? အီဗန္ဝီလ်ံ- Evan Williams ၊ ဘစ္ စတုန္း- Big Stone တို႔က ပူးတြဲ တည္ေထာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
တည္ေထာင္စတြင္ ဂ်က္ေဒၚ ေဆက ကုမၸဏီအမႈေဆာင္အရာရွိ ခ်ဳပ္- CEO အျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့ေသာ္ လည္း ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္တြင္ အီဗန္ဝီလ်ံ က အမႈေဆာင္အရာရွိခ်ဳပ္ျဖစ္လာၿပီး ေဒၚေဆက ဘုတ္အဖြဲ႕ဥကၠ႒အျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့ၾကသည္။ ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္မူ ဂ်က္ေဒၚေဆသည္ Executive Chairman ျဖစ္လာသည္။
၂ဝ၁ဝ ပေရာဂ်က္အရ ကုမၸဏီ ၏ အခြန္ေပးေဆာင္ရမႈသည္ အေမရိ ကန္ေဒၚလာသန္းေပါင္း ၁၄ဝ ျဖစ္ သည္ဟုဆိုသည္။ ကုမၸဏီဝန္ထမ္းဦး ေရမွာ ၆ဝဝေက်ာ္ရွိၿပီး Twitter.com ကိုအသံုးျပဳသူေပါင္းမွာ ကမၻာအႏွံ႕ သန္းႏွစ္ရာေက်ာ္ ရွိသည္ဟု ၂ဝ၁၁ မတ္လစာရင္းဇယားအရ သိရသည္။ အစပထမတြင္ တြစ္တာကို အမ်ားက ပုဂိၢဳလ္ေရးရာေဖာ္ျပခ်က္မ်ားကို အေလးေပးေဖာ္ျပေသာ လူမႈကြန္ရက္ တစ္ခုဟုသာ ခပ္တိမ္တိမ္ သေဘာ ထားခဲ့ၾကေသာ္လည္း ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဂ်က္ေဒၚေဆအပါအဝင္ နာမည္ေက်ာ္ ပုဂၢဳိလ္မ်ားက Twitter ကိုအသံုးျပဳျခင္း ေၾကာင့္ တျဖည္းျဖည္းလူႀကိဳက္မ်ား လာသည္။
ထုိ႔ေနာက္ Microblogging လႈပ္ ရွားမႈမ်ားတြင္ Twitter အေနျဖင့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအတြက္ အင္အားႀကီးေသာ ပလက္ေဖာင္းတစ္ ခုျဖစ္လာသည္။ ဘားရက္အိုဘားမား ႏွင့္ ဂြၽန္မက္ကိန္းတို႔ကဲ့သို႔ ေရြး ေကာက္ပြဲဝင္ သမၼတေလာင္းမ်ားက မဲဆြယ္စည္းရံုးေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားအတြက္ Twitter ကို အဓိကအသံုးျပဳခဲ့သည္။ အီရန္ႏိုင္ငံ၏ ၂ဝဝ၉ ဇြန္ သမၼတေရြး ေကာက္ပြဲမ်ား အၿပီးတြင္ Twitter သည္ ႏိုင္ငံတကာနယ္ပယ္သို႔ အား ထားရေသာ လူမႈကြန္ရက္တစ္ခု အျဖစ္ ဝင္ေရာက္ေျခဆန္႔လာေတာ့သည္။
၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္တြင္ ကမၻာတစ္ လႊား၌ Twitter အသံုးျပဳသူေပါင္း သန္းႏွစ္ရာေက်ာ္ရွိၿပီး တစ္ရက္လွ်င္ မက္ေဆ့တိုေပါင္း သန္း ၆ဝ ခန္႔ တင္ၾကသည္ဟု စာရင္းမ်ားအရသိရ သည္။
ဖန္တီးရွင္ ဂ်က္ေဒၚေဆက တြစ္တာကုမၸဏီအျပင္ အျခားလုပ္ငန္း မ်ားကိုပါ ပူးတြဲလုပ္ကိုင္လာခဲ့သည္။ ေဒၚေဆသည္ Foursquare အမည္ရွိ ေသာ လူမႈကြန္ရက္ကုမၸဏီတစ္ခုကို တည္ေထာင္ခဲ့ၿပီး မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ား အတြက္ အသံုးခ်ေဆာ့ဖ္ဝဲတစ္ခုကို တီထြင္ထုတ္လုပ္သည့္ Square ဟု ေခၚေသာကုမၸဏီကိုလည္း ပူးတြဲျမႇဳပ္ႏွံ လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိသည္။ Twitter သည္ လူမ်ား၏ ဆက္ သြယ္ေရးနည္းပညာကို တီထြင္ဆန္း သစ္ခဲ့သည္ျဖစ္ေသာ္လည္း ဂ်က္ေဒၚ ေဆကမူ ''နည္းပညာဆိုတာမွာ အေတြ႕အႀကံဳ မ်ားလာတာနဲ႔အမွ် ပိုေကာင္းလာတာေတြ ပိုသစ္ေနတာ ေတြကိုပဲ အၿမဲေတြ႕ေနရဦးမွာပါ'' ဟုသာ မွတ္ခ်က္ေပးသြားသည္။
Ref: www.twitter.com, Wikipedia, Twitter အသံုးျပဳနည္း စာအုပ္
ကလ်ာအိအိလြင္